Ô ăn quan
Hai người, mười ô dân, hai ô quan và năm mươi viên sỏi. Rải sao cho khéo để ăn được nhiều quân nhất.
- Số người
- 2 người
- Độ tuổi
- Từ 6 tuổi
- Chỗ chơi
- Trong nhà hoặc ngoài sân
- Dụng cụ
- Phấn hoặc que để kẻ bàn; 50 viên sỏi nhỏ và 2 viên to
- Một ván
- 15–30 phút
- Vùng miền
- Cả nước
Độ chắc chắn của mô tả: Trung bình. Mô tả dựa trên một địa phương hoặc một dị bản; luật ở nơi khác có thể khác.
Cách chơi
- Kẻ một hình chữ nhật chia hai hàng, mỗi hàng 5 ô vuông gọi là ô dân. Hai đầu kẻ thêm hai ô hình bán nguyệt gọi là ô quan. Mỗi ô dân đặt 5 viên sỏi nhỏ, mỗi ô quan đặt 1 viên to.
- Hai người ngồi hai bên, mỗi người giữ 5 ô dân phía mình. Đến lượt, bốc hết sỏi ở một ô dân của mình rồi rải lần lượt mỗi ô một viên, theo chiều nào tuỳ chọn.
- Rải hết mà ô kế tiếp còn sỏi thì bốc cả ô đó lên rải tiếp. Nếu ô kế tiếp trống và ô sau nó có sỏi, được ăn toàn bộ sỏi ở ô sau đó.
- Ăn xong, nếu lại gặp một ô trống rồi một ô có sỏi thì được ăn tiếp. Gặp hai ô trống liền nhau, hoặc rải hết ngay trước ô quan, thì mất lượt.
- Đến lượt mà cả 5 ô dân phía mình đều trống, phải lấy 5 viên đã ăn rải vào mỗi ô một viên để đi tiếp. Không còn đủ thì vay của đối phương.
- Khi cả hai ô quan đã bị ăn hết, ván kết thúc. Mỗi người thu phần sỏi còn trên các ô phía mình, cộng với phần đã ăn. Ai nhiều quân hơn thì thắng.
Giữ an toàn
- Quân sỏi, hạt phải đủ to và sạch. Trẻ nhỏ chơi cần người lớn để ý kẻo cho vào miệng.
Gợi ý khi tổ chức
- Có thể thay sỏi bằng hạt na, hạt nhãn, cúc áo. Viên quan chọn thứ to và khác màu cho dễ nhận.
- Cho các bạn mới chơi thử vài lượt không tính điểm để quen luật rải và ăn.
Chuyện quanh trò chơi
Ô ăn quan là trò chơi của trí óc hơn là sức chạy. Người giỏi không rải bừa mà nhẩm trước xem rải ô nào, theo chiều nào thì dừng đúng chỗ có quân để ăn. Trẻ con ngày xưa chơi trên nền gạch, sân đất, bàn cờ vẽ bằng than hay gạch non, quân là sỏi nhặt ven đường.
Sân Đình đang làm bàn ô ăn quan chơi được ngay trên trang này, để hai bạn cùng ngồi một máy là bắt đầu được.