Sự tích con muỗi

Ngày xưa có hai vợ chồng nhà nọ sống với nhau rất thuận hoà. Người chồng hiền lành, chăm chỉ, quý vợ hơn cả thân mình. Người vợ đẹp người, nhưng tính thích ăn ngon mặc đẹp, hay mơ đến những nơi phố xá đông vui.

Một hôm, người vợ bỗng lăn ra ốm rồi mất. Người chồng ôm lấy xác vợ mà khóc suốt mấy ngày, không cho ai chôn cất. Anh đóng một chiếc thuyền nhỏ, đặt vợ lên đó, rồi cứ thế xuôi dòng, đi tìm người có phép cứu vợ sống lại.

Thuyền trôi mãi, đến chân một quả núi cao thì gặp một ông cụ râu tóc bạc phơ đứng trên bờ. Người chồng quỳ xuống kể hết đầu đuôi. Ông cụ nhìn anh hồi lâu rồi nói:

— Vợ ngươi có thể sống lại. Nhưng phải có ba giọt máu trong ngón tay ngươi nhỏ vào miệng nàng. Ngươi chịu được không?

Anh chẳng nghĩ ngợi gì, cắn ngay đầu ngón tay, nhỏ đủ ba giọt máu. Người vợ mở mắt, ngồi dậy như vừa qua một giấc ngủ dài. Trước khi đi, ông cụ dặn:

— Ba giọt máu ấy là một phần đời của chồng ngươi. Hãy nhớ lấy.

Hai vợ chồng đưa nhau về. Ít lâu sau, người chồng sắm một chuyến thuyền chở hàng đi buôn xa, cho vợ đi cùng. Thuyền ghé một bến sông lớn, phố xá đông đúc, đèn đuốc sáng trưng. Trong khi chồng lên chợ bán hàng, người vợ ở lại thuyền, gặp một người lái buôn giàu có ăn nói ngọt ngào. Chỉ mấy ngày, nàng đã theo người ấy đi mất.

Người chồng tìm khắp bến sông, hỏi khắp phố chợ, mãi mới gặp lại vợ trên một chiếc thuyền sơn son. Anh nói đủ điều, nhắc lại những ngày nghèo khó, nhắc cả chuyến thuyền chở xác vợ đi tìm thuốc. Người vợ chỉ quay mặt đi, bảo rằng nàng đã quen với chỗ sung sướng này rồi, không về nữa.

Anh đứng lặng một lúc lâu, rồi nói:

— Nàng không về thì thôi. Chỉ xin trả lại ta ba giọt máu ngày trước.

Người vợ tưởng ba giọt máu là chuyện nhỏ, liền cắn ngón tay nhỏ xuống. Nhưng máu vừa rời khỏi người, nàng lảo đảo rồi ngã xuống, tắt thở ngay trên sàn thuyền.

Hồn nàng tiếc đời, tiếc những ngày đã qua, không chịu đi, cứ lẩn quẩn quanh nhà cửa và bến sông, hoá thành một con vật nhỏ xíu có cánh mỏng, đêm đêm bay đi tìm người mà đòi lại mấy giọt máu đã mất. Ấy là con muỗi.

Người ta bảo tiếng muỗi vo ve bên tai chính là tiếng nó kể lể, đòi cho được ba giọt máu ngày xưa. Đòi mãi, đòi mãi, mà chẳng bao giờ đòi lại được.