Rằm tháng Bảy, lễ Vu Lan
Rằm tháng Bảy là ngày báo hiếu: lên chùa cầu cho cha mẹ, cúng gia tiên, và nhiều nơi cúng cho những vong hồn không nơi nương tựa.
- Dịp
- Rằm tháng Bảy
- Âm lịch
- Rằm tháng Bảy
- Lần tới
- …
- Vùng miền
- Cả nước
Các bước
- Dọn bàn thờ, làm mâm cúng gia tiên trong nhà.
- Nhiều gia đình lên chùa dự lễ Vu Lan, nghe giảng về công ơn cha mẹ.
- Ở chùa, người còn mẹ cài bông hồng đỏ, người mất mẹ cài bông hồng trắng.
- Một số nhà bày thêm mâm cúng ngoài sân cho các vong hồn không ai thờ, sau đó chia quà cho trẻ con quanh xóm.
- Trong tháng này, nhiều người ăn chay, làm việc thiện, thăm hỏi cha mẹ.
Một ngày để nói lời khó nói
Vu Lan gắn với tích Mục Kiền Liên cứu mẹ trong Phật giáo, nhưng ở Việt Nam đã hoà vào nếp thờ cúng tổ tiên và đạo hiếu của nhà nào cũng có.
Nghi thức cài bông hồng phổ biến ở các chùa, giúp người ta nhận ra mình đang còn hay đã mất mẹ. Với trẻ con, đó là hình ảnh dễ nhớ hơn mọi lời giảng.
Cúng cô hồn
Nhiều nhà bày mâm cúng ngoài sân cho những vong hồn không ai thờ. Xong lễ, trẻ con trong xóm được chia bánh kẹo. Tục này đậm nhạt khác nhau tuỳ vùng và tuỳ nhà.
Sách xưa ghi
Phan Kế Bính, Việt Nam phong tục, in năm 1915
5.— Tết Trung Nguyên. Rằm tháng bảy gọi là Tết Trung-Nguyên. Ta tin theo sách Phật, thường cho hôm ấy là ngày vong nhân xá tội, nghĩa là người dưới âm phủ được tha tội một ngày hôm ấy. Bởi vậy nhiều nhà mua vàng mã cúng gia tiên, các nhà có người mới mất, cũng hay đốt mã làm chay về hôm ấy.
Lược một đoạn
Mã tháng bảy, thức này thức khác, đốt mã, vàng hương cho nhiều chẳng qua chỉ tổ tốn tiền.
Hơn trăm năm sau
Cụ chê việc đốt vàng mã nhiều là tốn kém vô ích. Ngày nay nhiều chùa và nhiều gia đình khuyên đốt ít vàng mã, dành tiền làm việc thiện, và nhấn vào phần báo hiếu cha mẹ của lễ Vu Lan.
Trích nguyên văn, giữ chính tả bản in năm 1915. Sách đã thuộc phạm vi công cộng. Về cuốn sách này
Nguồn: Tổng hợp từ báo cáo khảo sát phong tục, tập quán và nghi lễ ở Việt Nam; Việt Nam phong tục (Phan Kế Bính, 1915)